İNFAK ve Cömertlik İmandandır. MS
İNFAK ve Cömertlik İmandandır. MS
Cömertlik tüm peygamberlerin en temel sıfatlarından biridir. Hiçbir peygamberde cimrilik yoktur. Zira cimriden ne peygamber ne de veli olur.
Kur’an, Müslümanları “mala nasıl bakmaları” konusunda temel bir eğitimden geçirmiştir. Bu çerçevede vahiyden aldığı ruhla Peygamber Efendimiz, insanın “mala müstahlef olduğunu” [1] en iyi bilen birisidir. (Müstahlef: Bir makama getirilen, yerine geçilen kişiye denilir)
Malı biriktirmek ve Allah yolunda infak etmemek büyük bir risktir. Bu risk durumu Kur’an’da şöyle ifade buyurulmuştur:
“وَاَنْفِقُوا ف۪ي سَب۪يلِ اللّٰهِ وَلَا تُلْقُوا بِاَيْد۪يكُمْ اِلَى التَّهْلُكَةِۚ وَاَحْسِنُواۚ اِنَّ اللّٰهَ يُحِبُّ الْمُحْسِن۪ينَ”
“(Malınızı ve canınızı) Allah yolunda harcayın da, kendi ellerinizle kendinizi tehlikeye atmayın. (Çünkü cimrilik eder de, zâlimlere karşı yapılan mücâdeleyi malınızla ve canınızla desteklemezseniz, hem bu dünyada hem de âhirette zillet ve perişanlığa mahkûm olursunuz. Bu yüzden, asla cihâdı terk etmeyin ve hep) iyiliklerde bulunun, çünkü Allah, iyilik eden (ve başladığı bir iyiliği yarım bırakmayan) kimseleri sever.” [2]
Bu ayeti en iyi anlayan Hz. Peygamber, ömrü boyunca elindekini, avucundakini yoksullarla paylaşmış ve Allah yolunda infak etmiştir.
Kur’an’daki mala bakış, infak, zekât, sadaka ve cömertlikle ilgili yüzlerce ayet O’nun ruhuna sinmiştir.
“Cömert, Allah’a da, insanlara da, cennete de daha yakındır. [3]” buyurmuş ve “cimrilerin cennete giremeyeceği [4]” haberini vermiştir. “Yarım hurmayla da olsa cehennemden korunmayı [5]” tavsiye etmiştir. “Aç bir kimseyi doyurmayı Allah katında bağışlanmanın nedenlerinden [6]” saymıştır.
İnfakla ilgili ayetleri hayatıyla içselleştiren Hz. Peygamber, Mekke Dönemi’nin başlarında yapmış olduğu ticaret sayesinde zengin olmuştur.
Fakat risalet görevinin verilmesiyle beraber bütün malını mülkünü Allah yolunda harcamış; on sene sonra İslam’ı tebliğ için gittiği Taif’te binecek bir merkep bile satın alamamıştır.
Peygamber Efendimiz, çevresindeki yoksullar varken ne kendini ne de aile bireylerini doyurmamıştır. Mal biriktirmediği malumdur. Zaten bütün peygamberlerin malları ümmetlerine sadakadır.
Çünkü o, hayatı bir yolcu ve garip gibi algılamış, elindekileri cömertçe fakirlere harcamıştır. Onun cömertliğinin derecesini Hz. Ayşe şu ifadelerle nakletmiştir:
“Resulullah, ne bir dirhem, ne bir dinar, ne de koyun ve deve miras bıraktı; ne de (malı olmadığı için) bir vasiyette bulundu.” [7]
Zenginler için Resulullah’ın bu durumu; “yaşayan bir sünnet” hâline gelecek olsa toplumda hiç fakir kalır mı?
Risalet hayatının “ne başlangıcında ne de devlet kurduktan sonraki” süreçte hayatının standartlarını hiç değiştirmemiş; almış olduğu ilahi emirle “ihtiyaç fazlası her şeyini fakirlerle paylaşmıştır.” [8]
Hayatının standartlarını değiştirmeden yaşaması Peygamber Efendimizin “başarılı olmasının” nedenlerinin birisidir.
“Liderlik konumunda” olup sonra da malla tanıştıktan sonra hayatın gidişatını değiştirmemek ancak Resulullaha özgüdür.
“Çevreden etkilenen eşleri” ise dünyalık talebinde bulunduklarında onları “ya dünyayı ya da Allah ve resulünü” tercih etmeyle baş başa bırakmıştır. [9]
“Hayatta ebedi kalacakmış gibi” yaşamayıp “bir yolcu veya bir garip gibi” yaşamayı seçmiştir. Resulullah (sav), malında cömert olduğu gibi canında ve zamanını Müslümanlar için kullanma hususunda da insanların en cömerdi olmuştur.
Etrafındaki “fakirleri ve garipleri doyurmadan” kendisi yememiş, onların ihtiyaçlarını gidermeden hane halkı dâhil olmak üzere yakınlarının ihtiyaçlarını görmemiştir.
[1] Hadid 57/7
[2] Bakara 2/195
[3] Tirmizi, 40, Birr ve’s-Sıla, h. no: 1961, c.IV, s.342
[4] Ahmed, Müsned, (tah: Muhammed Şakir, h. no:32) c.I, s.33
[5] Ahmed, Müsned, c.IV, s. 255
[6] Hakim, Müstedrek, h. no: 3935, c.II, s.570
[7] İbn Mace, Vesaya, 1, Had. no: 2695, II, 900.
[8] Bak: Bakara 2/219
[9] Bak: Ahzab 33/28-29
MEHMET SÜRMELİ
Tags: